Het staatsexamen is bedoeld voor mensen die niet deelnemen aan het ‘gewone’ onderwijs. Door in 1 of meerdere vakken per jaar examen te doen, kun je langere tijd (maximaal 10 jaar) doen over het halen van een diploma. Je kunt ook in één jaar alle vakken afleggen die tot een diploma leiden. Let op: als je kiest voor staatsexamens, krijg je hier geen onderwijs bij.

Staatsexamens VO zijn bedoeld voor

• Kandidaten die zichzelf, dus zonder les of school, op een examen voorbereiden, bijvoorbeeld vroegtijdige schoolverlaters, (chronisch) zieke leerlingen, ouderen, gedetineerden en topsporters;
• Leerlingen van scholen voor voortgezet speciaal onderwijs (vso);
• Leerlingen van scholen die geen examenlicentie hebben (geen toestemming om examen af te nemen), zoals een aantal particuliere scholen.

Een staatsexamen bestaat uit twee onderdelen:

• Het centraal (schriftelijk) examen. Dit is hetzelfde centraal examen op reguliere scholen en wordt op hetzelfde moment afgenomen (mei/juni).
• Een college-examen. Dit is te vergelijken met de schoolexamens in het reguliere onderwijs. Het bestaat meestal uit een mondeling examen, soms aangevuld met een schriftelijk onderdeel. Dit vindt vaak plaats in de eerste week van de zomervakantie van jouw regio.

Kandidaten die staatsexamen doen, weten dus later dan leerlingen die in het reguliere onderwijs examen doen of ze geslaagd zijn, namelijk nadat ze de college-examens hebben afgerond. Om organisatorische redenen krijgen staatsexamen-kandidaten na de mondelinge examens te horen wat de uitslag is van de schriftelijke examens. Als de kandidaten na de mondelingen aan alle exameneisen voldoen, dan krijgen zij ter plaatse het diploma.

Voor de staatsexamens moet je je uiterlijk 31 december aanmelden. Kijk hier voor meer informatie. De staatsexamens worden afgenomen op verschillende locaties, verspreid over het land. Je kan aangeven welke locatie jij het fijnste vindt.

Van half oktober tot en met 31 december kun je je aanmelden voor een staatsexamen. De schriftelijke examens vinden plaats in mei en/of juni, het mondelinge college-examen in juli.

Deelnemen aan een staatsexamen kost € 144,- per vak. Voor een vak met alleen een college-examen en voor de rekentoets betaal je € 71,-. Een volledig examen (alle vakken) voor één schoolsoort kost maximaal € 720,- per jaar. Kijk hier voor meer informatie.

Nee, de centrale examens zijn van hetzelfde niveau. De college-examens (vervanging van de schoolexamens die mondeling wordt afgenomen) gaan net zo diep op de stof in. De inhoud en de eisen zijn hetzelfde, alleen de vorm is anders. De exameneisen zijn voor een diploma precies hetzelfde. Het diploma is dus net zoveel waard als een schooldiploma.

Als je niet op een particuliere school of in het speciaal onderwijs zit, moet je je vaak individueel voorbereiden op de staatsexamens, zonder school of leraar dus. Dit kan het wel moeilijker maken. Het is aan dan aan jou om te kijken of dit gaat lukken en hulp in te schakelen!

Wat moet je kennen en kunnen per vak? Bekijk de informatie per vak hier. De vakinformatie is het PTA (Programma van Toetsing en Afsluiting) bij de staatsexamens.

Nee. Je kunt je gemiddelde eindcijfer niet ophogen door in een bepaald vak ook staatsexamen te doen. Een eenmaal door de school afgegeven cijferlijst wordt niet opengebroken.

Ja. Je kunt staatsexamen doen in alle vakken waar je nog geen examen in hebt gedaan, bijvoorbeeld omdat je een vak/vakken nodig hebt voor een vervolgopleiding.

Voorbereiding op de staatsexamens
Maak bij het je eigen maken van de examenstof gebruik van een lesmethode of een examenkatern. Het LAKS of DUO hebben geen lijst van methodes die je per vak zou kunnen gebruiken. Informeer zo nodig in je omgeving naar schoolmethodes die gebruikt worden of informeer bij een vo school in je buurt.

Oefenen schriftelijke examens
Voor het oefenen van examens verwijzen we naar een examenbundel of oude examens. Laat de gemaakte examens door een ander nakijken. Oude examens zijn te vinden op Examenblad (stel linksboven een bepaald jaar in). Voor de schriftelijke college-examens (vervanging van schoolexamens) staan oefenexamens op DUO.

Voorbereiding op de mondelinge college-examens
Wil je meer weten over het mondelinge college-examen? Kijk dan naar de uitlegvideo voor VSO-leerlingen staatsexamens en Informatievideo mondelinge staatexamens vso.

Ja, dat mag!

Nee, het is niet mogelijk om je aan te melden voor het staatsexamen in juni of augustus. Deze periodes zijn bedoeld voor kandidaten die een uitgesteld examen of een herexamen hebben. Je kunt je wel inschrijven voor de staatsexamens voor het volgende schooljaar.

Dit filmpje laat zien hoe het mondeling examen verloopt!